Grzegorz XVI (2 II 1830 – 1 VI 1846)

Bartolomeo Alberto Cappellari urodził się 18 IX 1765 r. w Belluno (Włochy) i od 1783 r. jako brat Mauro (Maur) należał do zgromadzenia Kamedułów w klasztorze św. Michała na wyspie Murano (Wenecja), by w 1823 zostać generałem zakonu. W 1825 otrzymał kapelusz kardynalski. Jeszcze w 1799 r. napisał Cappellari pracę pt. „Tryumf Stolicy Świętej”, w której głosił nadchodzący tryumf Stolicy Świętej – i to w czasie, gdy papiestwo zdawało się pokonane, a niektórzy zuchwali antyklerykałowie nazywali Piusa VI – „Piusem Ostatnim”.
Po śmierci Piusa VIII, w wyniku trwającego 50 dni konklawe, został wyniesiony do godności Wikariusza Chrystusowego. Jako Papież pozostał Grzegorz XVI skromnym mnichem. Grzegorz XVI przeszedł do historii przede wszystkim jako obrońca Kościoła i głoszonej przezeń prawdy przed zgubnymi błędami liberalizmu, który potępił w encyklice „Mirari vos” z 15 sierpnia 1832 r. W 1839 r. w mahometańskiej Turcji została dopuszczona pewna wolność dla Kościoła św. Na drodze rokowań zdołał Grzegorz XVI polepszyć sytuację Kościoła także w Portugalii (1841) i Hiszpanii (1844), rządzonych wówczas przez liberałów. W 1845 przyjął w Rzymie cara Mikołaja I, ale niestety nie zdołał zapobiec prześladowaniu katolików w Rosji. Za pontyfikatu Grzegorza XVI nastąpił rozwój misji w USA i Anglii. Starał się utrzymać tradycję dworu papieskiego jako mecenasa sztuki. Powiększył i wzbogacił Muzeum Watykańskie oraz ukończył budowę pinakoteki. Utworzył także muzeum etruskie i egipskie w Watykanie oraz muzeum chrześcijaństwa na Lateranie. Kreował 75 kardynałów. Grzegorz XVI zmarł w Rzymie w 1846 r. i został pochowany w Bazylice św. Piotra.

Powstanie Listopadowe
Stosunek Papieża do Powstania Listopadowego spowodowany był wprowadzeniem Go w błąd przez dyplomację rosyjską, która przedstawiała Kurii Rzymskiej powstanie jako „przejaw rewolucyjnych dążeń wrogich również Kościołowi”. W Rzymie obawiano się tego typu liberalnych prądów, stąd 18 lutego 1831 r. wydany został list, sformułowany bardzo ostrożnie, który zalecał duchowieństwu powstrzymanie się od wystąpień, które mogłyby narazić na szwank święty Urząd Kapłański. Kiedy papież został uświadomiony o rzeczywistym stanie rzeczy, z żalem tłumaczył się, że dał się okłamać dyplomacji carskiej i nigdy, jak twierdził, „nie miał zamiaru potępiania narodu polskiego”.

 


WYBRANE DOKUMENTY: Encyklika Mirari VosEncyklika Cum Primum


POWRÓT